Deal lương là gì?
Deal lương là cách gọi phổ biến của việc thương lượng mức lương giữa ứng viên và nhà tuyển dụng. Nội dung trao đổi có thể liên quan đến lương thử việc, lương chính thức, thưởng, hoa hồng, phụ cấp hoặc các khoản thu nhập khác.
Thông thường, nhà tuyển dụng sẽ hỏi về mức lương mong muốn trong buổi phỏng vấn hoặc sau khi đánh giá hồ sơ. Đây cũng là thời điểm ứng viên có thể trao đổi lại nếu mức đề xuất chưa phù hợp.
Với người mới đi làm, deal lương có thể khá khó vì chưa có nhiều kinh nghiệm. Tuy nhiên, chỉ cần chuẩn bị trước một số thông tin, bạn hoàn toàn có thể bước vào cuộc trao đổi một cách tự tin hơn.
Trước khi phỏng vấn, hãy tự đặt ra ba mức: mức kỳ vọng, mức có thể thương lượng và mức thấp nhất có thể chấp nhận. Việc này giúp bạn không bị lúng túng khi nhà tuyển dụng đưa ra đề nghị thấp hơn dự kiến.
Chẳng hạn, bạn kỳ vọng 12 triệu đồng nhưng có thể cân nhắc mức 10–11 triệu đồng nếu công việc phù hợp, có cơ hội học hỏi và chế độ tốt. Khi đã xác định được giới hạn của mình, bạn sẽ dễ trao đổi hơn thay vì trả lời theo cảm tính.
Kinh nghiệm thương lượng lương khéo léo khi xin việc. Ảnh minh họa
Đừng chỉ nhìn vào con số lương
Một công việc có mức lương cao chưa chắc mang lại tổng thu nhập cao hơn.
Khi nhận được offer, hãy hỏi rõ lương được tính như thế nào, thời gian thử việc bao lâu, mức lương thử việc ra sao, có thưởng hoặc hoa hồng không, phụ cấp gồm những khoản nào và thời điểm xét tăng lương.
Ví dụ, một vị trí có lương cơ bản 10 triệu đồng nhưng có thêm phụ cấp và thưởng theo hiệu quả công việc có thể có tổng thu nhập khác hoàn toàn một vị trí chỉ trả lương cố định 11 triệu đồng.
Vì vậy, trước khi quyết định, hãy nhìn vào tổng thu nhập và toàn bộ chế độ đãi ngộ, thay vì chỉ so sánh một con số.
Khi được hỏi “Mức lương mong muốn của bạn là bao nhiêu?”
Đừng trả lời quá nhanh nếu bạn chưa biết rõ phạm vi công việc.
Bạn có thể hỏi lại về nhiệm vụ chính, KPI hoặc cơ cấu thu nhập của vị trí. Khi đã có đủ thông tin, hãy đưa ra một khoảng lương phù hợp.
Ví dụ: “Dựa trên yêu cầu của vị trí và kinh nghiệm hiện tại, em kỳ vọng mức thu nhập khoảng 12-14 triệu đồng. Tuy nhiên, em vẫn sẵn sàng trao đổi thêm dựa trên phạm vi công việc và chế độ của công ty.”Cách trả lời này giúp bạn thể hiện rõ kỳ vọng nhưng vẫn để lại khoảng trống cho hai bên thương lượng.
Có nên nói mức lương cũ?
Nếu nhà tuyển dụng hỏi mức lương hiện tại hoặc mức lương ở công việc trước, bạn có thể cân nhắc chia sẻ nếu thấy phù hợp. Tuy nhiên, đừng để mức lương cũ trở thành căn cứ duy nhất để xác định giá trị của công việc mới.
Một vị trí mới có thể có yêu cầu, trách nhiệm và cơ hội phát triển khác công việc trước. Vì vậy, khi trao đổi, hãy tập trung thêm vào kinh nghiệm, kỹ năng và phạm vi công việc mà bạn có thể đảm nhận.
Nếu nhà tuyển dụng trả thấp hơn kỳ vọng thì sao?
Đừng vội từ chối ngay. Bạn có thể hỏi thêm:
“Mức lương này đã bao gồm phụ cấp hoặc các khoản thưởng theo hiệu quả công việc chưa ạ?”
Hoặc:
“Với phạm vi công việc của vị trí này, em đang kỳ vọng mức khoảng X triệu đồng. Không biết công ty có thể cân nhắc thêm về mức lương hoặc các chế độ khác không ạ?”
Nếu doanh nghiệp chưa thể tăng lương, bạn có thể trao đổi về những quyền lợi khác như phụ cấp, thưởng, hoa hồng, thời gian đánh giá tăng lương hoặc mức điều chỉnh sau thời gian thử việc.
Đừng lấy lời mời làm việc khác để “ép” lương
Nếu thực sự có offer từ một doanh nghiệp khác, bạn có thể chia sẻ thông tin này một cách trung thực. Tuy nhiên, không nên đưa ra một lời mời giả hoặc cố tạo áp lực để nhà tuyển dụng tăng lương.
Mục tiêu của deal lương là tìm được thỏa thuận phù hợp cho cả hai bên. Nếu bắt đầu công việc bằng những thông tin không chính xác, điều đó có thể ảnh hưởng đến sự tin tưởng sau này.
Những lỗi dễ mắc khi deal lương
Một lỗi phổ biến là đưa ra mức lương quá thấp vì sợ mất cơ hội. Khi đã nhận việc, ứng viên có thể cảm thấy mức thu nhập không tương xứng nhưng việc điều chỉnh ngay lập tức thường không dễ.
Ngược lại, đưa ra một mức quá cao nhưng không có cơ sở cũng có thể khiến nhà tuyển dụng đặt câu hỏi về năng lực và kỳ vọng của ứng viên.
Một lỗi khác là chỉ hỏi về lương mà bỏ qua những điều khoản quan trọng trong offer. Trước khi đồng ý, hãy đọc kỹ hợp đồng và hỏi rõ những nội dung bạn chưa hiểu.
Kinh nghiệm deal lương cho người mới đi làm
Nếu chưa có nhiều kinh nghiệm, đừng nghĩ rằng bạn không có cơ sở để thương lượng. Hãy chuẩn bị kỹ về vị trí ứng tuyển, tìm hiểu mặt bằng thu nhập và xác định những kỹ năng bạn có thể đáp ứng.
Với sinh viên mới ra trường, mức lương ban đầu có thể chưa phải yếu tố duy nhất cần cân nhắc. Môi trường làm việc, cơ hội học hỏi, người hướng dẫn, lộ trình phát triển và khả năng tăng thu nhập sau một thời gian cũng đáng được quan tâm.
